Çocuklarda kabızlık yalnızca tuvalet sorunu değil: Uzman uyarıyor

Çocuklarda kabızlık yalnızca tuvalet sorunu değil: Uzman uyarıyor

Çocukluk çağında sık görülen kabızlık, karın ağrısı, iştahsızlık ve dışkı kaçırma gibi sorunlara yol açabiliyor. Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri Uzmanı Dr. Ahsen Dönmez Türkmen, kabızlığın erken fark edilip uygun tedavi edilmesi gerektiğini belirtti. Beslenme düzenlemesi her çocukta yeterli olmayabilir; gerekli durumlarda doğru doz ve sürede ilaç tedavisi uygulanmalı.

Google'da Abone Ol
0
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Kısaca

  • Çocukluk çağında sık görülen kabızlık, karın ağrısı, iştahsızlık ve dışkı kaçırma gibi sorunlara yol açabiliyor.
  • Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri Uzmanı Dr. Ahsen Dönmez Türkmen, kabızlığın erken fark edilip uygun tedavi edilmesi gerektiğini belirtti.
  • Beslenme düzenlemesi her çocukta yeterli olmayabilir; gerekli durumlarda doğru doz ve sürede ilaç tedavisi uygulanmalı.

Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Uzmanı Dr. Ahsen Dönmez Türkmen, çocuklarda kabızlığın yalnızca dışkılama sıklığının azalmasından ibaret olmadığını ve erken fark edilip tedavi edilmesi gerektiğini belirterek ailelere uyarıda bulundu.

Uzun süren kabızlık, bağırsak fonksiyonlarını etkileyebiliyor ve çocuğun günlük yaşamını, sosyal ilişkilerini ve yaşam kalitesini olumsuz etkileyebiliyor. Karın ağrısı, iştahsızlık, dışkı kaçırma ve tuvalet korkusu da kabızlığa eşlik edebiliyor. Dr. Türkmen, tedavide yalnızca beslenmenin düzenlenmesinin her zaman yeterli olmadığını söyledi.

Dr. Türkmen’e göre dünya genelindeki araştırmalarda çocukların yaklaşık yüzde 10’unda kabızlık görülüyor. Kabızlığın yalnızca birkaç gün tuvalete çıkamamak anlamına gelmediğini vurgulayan Dr. Türkmen, haftada iki veya daha az dışkılama, sert ve büyük hacimli dışkı, dışkılama sırasında ağrı, dışkıyı tutma davranışı ve iç çamaşırına dışkı kaçırmanın önemli belirtiler olduğunu, her gün dışkılayan bir çocukta bile kabızlık görülebileceğini ifade etti.

Nedenler: Dışkıyı tutma davranışı öne çıkıyor

Dr. Türkmen, çocukluk çağındaki kabızlığın büyük bölümünün ‘fonksiyonel kabızlık’ olarak adlandırıldığını belirtti. Bu durumun en önemli nedenlerinden birinin dışkıyı tutma davranışı olduğunu söyleyen Dr. Türkmen, tuvalet eğitimi döneminde yaşanan ağrılı dışkılamanın çocukların tuvaletten kaçınmasına neden olabildiğini ifade etti. Okul çağındaki çocukların okul tuvaletini kullanmak istemediğinde tuvalet ihtiyacını erteleyebildiğini belirten Dr. Türkmen, yetersiz lif ve sıvı tüketimi, düzensiz beslenme ve hareketsizliğin de kabızlığa katkıda bulunabildiğini söyledi. Dr. Türkmen, ağrılı dışkılama ile başlayan dışkı tutma davranışının zamanla bir kısır döngüye dönüşebildiğini belirtti.

Erken tedavi neden önemli?

Dr. Türkmen, uzun süre bağırsakta bekleyen dışkının giderek sertleştiğini ve dışkılamanın daha ağrılı hale geldiğini söyledi. Çocuk dışkısını tuttukça dışkının kalınbağırsakta daha uzun süre beklediğini, içindeki suyun emilerek sertleştiğini ve bunun dışkılamayı zorlaştırdığını belirten Dr. Türkmen, süreç uzadığında özellikle bağırsağın son bölümü olan rektumun genişleyebileceğini ve çocuğun dışkılama ihtiyacını hissetmesinin azalabileceğini ifade etti.

Bazı çocuklarda dışkı kaçırmanın da görülebildiğine dikkat çeken Dr. Türkmen, bağırsakta biriken sert dışkının çevresinden daha yumuşak dışkının sızabildiğini ve çocuğun farkında olmadan iç çamaşırını kirletebildiğini söyledi. Ailelerin bunu ishal ya da çocuğun tuvalet alışkanlığına dikkat etmemesi olarak yorumlayabildiğini belirten Dr. Türkmen, oysa bunun ileri derecede kabızlığın bir belirtisi olabileceğini, çocuğun suçlanmasının ya da cezalandırılmasının sorunu daha da ağırlaştırabileceğini kaydetti.

Alt hastalıklara dikkat

Dr. Türkmen, çocuklarda kabızlığın çoğunlukla fonksiyonel nedenlerle ortaya çıktığını, ancak bazı durumlarda başka hastalıkların belirtisi olabileceğini söyledi. Yaşamın ilk ayında başlayan kabızlık, yenidoğan bebeğin ilk dışkısını 48 saatten geç yapması, karında belirgin şişlik, özellikle safralı kusma, büyüme ve kilo alımında yetersizlik, dışkıda açıklanamayan kan ve bacaklarda güçsüzlük ya da yürüme bozukluğunun mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. Bu durumlarda Hirschsprung hastalığı, nörolojik ya da anatomik hastalıklar, metabolik hastalıklar, hipotiroidi, çölyak hastalığı ve besin alerjisi gibi nedenlerin araştırılabileceğini ifade etti.

Beslenme tek başına yetmeyebilir

Dr. Türkmen, kabızlık tedavisinde beslenmenin önemli bir yeri olduğunu, ancak her çocukta tek başına yeterli olmayabileceğini söyledi. Dr. Türkmen, 2026 yılında yayımlanan Avrupa ve Kuzey Amerika Çocuk Gastroenteroloji Dernekleri’nin ortak tedavi rehberine dikkat çekti. Çocukların yaşına uygun miktarda su tüketmesi, sebze, meyve ve tam tahıl gibi lif içeren besinleri yeterli miktarda almasının ve düzenli fiziksel aktivite yapmasının önemli olduğunu belirtti. Uzun süredir kabızlığı olan, sert ve ağrılı dışkılayan ya da bağırsakta dışkı birikimi gelişmiş çocuklarda yalnızca beslenme düzenlemesiyle sorunun çözülemeyebileceğini, gerekli durumlarda uygun ilaç tedavisine de başlanması gerektiğini ifade etti.

Laksatif ilaçlar doğru doz ve sürede kullanılmalı

Dr. Türkmen, ailelerin kabızlık tedavisinde kullanılan dışkı yumuşatıcı ilaçlara karşı zaman zaman çekincelerinin olabildiğini belirtti. Tedavinin başarısında doğru ilaç seçimi, doz ve sürenin önemli olduğunu vurgulayan Dr. Türkmen, bağırsakta yoğun dışkı birikimi varsa öncelikle bu birikimin giderilmesi, ardından yeniden oluşmasını önleyici tedaviye geçilmesi gerektiğini söyledi. İlaçların yetersiz dozda verilmesinin ya da dışkılama düzelir düzelmez kesilmesinin kabızlığın tekrarlamasına neden olabileceğini belirten Dr. Türkmen, ailelerin ilaçları kendi kararlarıyla kesmek yerine hekimleriyle birlikte tedavi sürecini yönetmeleri gerektiğini ifade etti.

Tuvalet alışkanlığı ve destekleyici yaklaşım

Dr. Türkmen, ilaç ve beslenme tedavisinin yanı sıra doğru tuvalet alışkanlığının kazandırılmasının da önemli olduğunu söyledi. Çocukların özellikle yemeklerden sonra düzenli olarak tuvalete oturmaya teşvik edilmesi, ayaklarının yere ya da bir basamağa desteklenmesi, rahat bir oturma pozisyonu sağlanması ve tuvalet sırasında acele ettirilmemesi gerektiğini belirtti. Çocuk dışkılayamadığında suçlanmaması, cezalandırılmaması ya da zorlanmaması gerektiğini vurgulayan Dr. Türkmen, amacın tuvaleti çocuk için korkulan bir ortam olmaktan çıkarmak olduğunu ifade etti.

Dr. Türkmen, kabızlık tedavisinde temel hedefin yalnızca çocuğun dışkılamasını sağlamak olmadığını, düzenli, yumuşak ve ağrısız dışkılama alışkanlığının yeniden kazandırılmasının önemli olduğunu söyledi. Doğru beslenme, düzenli tuvalet alışkanlığı ve gerektiğinde uygun doz ve süreyle kullanılan ilaç tedavisiyle çocukların büyük bölümünde başarılı sonuçlar elde edilebileceğini belirten Dr. Türkmen, tedavinin amacının çocuğun sağlıklı bağırsak alışkanlığını yeniden kazanmasına yardımcı olmak olduğunu ifade etti.

Kabızlığı önlemek için 7 öneri

1. Çocuğun yaşına uygun miktarda su içmesini sağlayın.

2. Günlük beslenmesinde sebze, meyve ve tam tahıllı gıdalara yer verin.

3. Özellikle yemeklerden sonra çocuğu düzenli olarak tuvalete oturmaya teşvik edin.

4. Dışkılama ihtiyacını hissettiğinde tuvalete gitmesini destekleyin, ertelemesine izin vermeyin.

5. Yaşına uygun fiziksel aktivite ve oyunlarla hareketli bir yaşamı teşvik edin.

6. Çocuğu dışkılamaya zorlamayın, suçlamayın ya da cezalandırmayın; tuvaleti korkulan bir ortam haline getirmeyin.

7. Sert ve ağrılı dışkılama, dışkı tutma ya da iç çamaşırına dışkı kaçırma belirtileri sürüyorsa çocuk doktoruna başvurun.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Çocuklarda kabızlık yalnızca tuvalet sorunu değil: Uzman uyarıyor
Haber Bülteni
Bültenimize Katılın

Tamamen Ücretsiz Olarak Bültenimize Abone Olabilirsin

Yeni haberlerden haberdar olmak için fırsatı kaçırma ve ücretsiz e-posta aboneliğini hemen başlat.

Spam göndermiyoruz. İstediğiniz zaman abonelikten çıkabilirsiniz.

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

0/30 karakter

Giriş Yap

Kuten Haber ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!